Ad Finem

На 4 септември се проведе последното събитие от програмата за културна ориентация - фотографската изложба „Спомени от непознатия дом: София”. Нейни автори бяха участниците в проекта, които изпратиха снимки, запечатали лица, моменти и ситуации от техния живот в града.



Една година след първата среща с бежанци и търсещи закрила лица програмата за културна ориентация завърши. В цифри тя изглеждаше така:
Отвъд статистиката участниците в този проект временно излизаха от обезличаващата ги категория на бежанци, освободени от предишни социални атрибути, статус и престиж. Те идваха като посланици на собствени културни кодове и практики. Програмата за културна ориентация за много от тях се оказа мост между минало и настояще, както България се оказа транзитна спирка между страната на произход и мечтаната „Европа”.
 
„Културна ‘адеквация” показа другата страна на обичайния медиен образ на зависимия, очакващ помощ и съжаление бежанец, който отежнява социалната система и изисква неприлично много от „приелата” го държава.

Вход към процеса на интеграция през културата обогатява както новодошлите, така и техните домакини в лицето на българското общество, защото „човек може да се окаже бежанец – извън родината си, но няма как да се окаже бежанец извън културата си! Културата е територия, която няма как да напуснеш, защото не толкова ти живееш в нея, колкото тя живее в теб. В този смисъл културата сама е убежище!” (Мая Ценова).

До нови срещи! Беше ни приятно!

Ина Дублекова, Кремена Христова и Емилия Братанова 

مصاحبه کوتاه با خانم ماریتسا کُلْچِوا

در آخر ماه جولای واقعه ماقبل آخر از برنامه برای راهنمایی فرهنگی مخصوص پناهندگان و پناهجویان برگزار شد. موضوع آن گردش در صوفیا همراه راهنمای متخصص و کارگاه(آتلیه) عکس‌بر‌داری بود که نقش تحول یافتن برنامه را به مراحله پایانی آن – نمایش عکسهایی که شرکت‌کنندگان مولف‌های آن بودند – ایفا می کند. مهمان ویژه ما عکاس ماهر ، شاعر و بازیکن، خانم ماریتسا کولچِوا است، او در آماده‌کردن و گزارش نمایش عکسها که اختتامیه بارنامه می باشد شخصیت بیشتر فعال است. ماریتسا تاسیس‌کننده تنها گالری عکاسی در این حوزه است و موافق بودن او برای  سبب افتخار برای ما است. در زیر یادداشت‌های او بعد از دیدار اول او با شرکت‌کنندگان را می خوانید.

 

1. میشود خود را مختصرا معرفی کنید؟ 
اسم من  ماریتسا کولچوا است و عکاس هستم. در عین حال در طی دو سال آخر نیز مشغول گالری نامیده شده «لاستیتسی« - فضا برای عکس‌بر‌داری معاصر  در شهر صوفیا و از ماه می امسال – همچنین در شهر پلودیو.

2. تا اکنون با پناهجویان سروکار داشته اید.یا خیر؟
قبلا هیچ وقت در دیداری از این نوع با پناهندگان شرکت نکرده‌ام. ولی تو محل اوچا گوپل بزرگ شدم که آنجا در دابستان ۱۵۱م درس می خواندم. دابستان ما با خوابگاه‌های پناهندگان و پناهجویان فضاهای مشترک در حیاط داشت. بچه‌های ‌خوابگاه‌ها در حیاط با ما بازی می کردند و گاه‌گاهی حتی به اتاقهای کلاس می آمدند و اگر استادان به ما اجازه می داده‌اند آنها می ماندند برای جلسه‌ها. با علاقه نگاه می کردند و گوشش می کردند بعضی کلامات را حفظ کنند. در بازیهای مشترکمان هیچ جدایی احساس نمی شد و حتی مانع زبانهای مختله ما احساس نمی شد. کلامه دگرگون وجود نداشت، کاش تحمل به طور طبیعی بروز شده بود بی آنکه لازم باشد پرورش شود. فکر می کنم که این تجربه در بچگیم برایم خیلی ارزشمند بوده است.

3. شما کدام انتظاری از ملااقاتتان با پناهجویان داشته‌اید ویا خیر؟ اگر داشته اید چه بوده است؟
نه، انتظاراتی نداشتم. میل داشتم با شخصیت‌های گوناگون که پشت اسم عام «پناهجویان» پنهان‌ند، رابطه صحیحی داشته باشم. هر کسی از آنها داستان خود دارد، زبان، اصل و علاقه‌های مختلف دارد. تنها یه کم از محدودیت‌ها مربوط به زبان نگران بودم، از نقر پیوندی ترجمه در معاشرت ما،  اما بلاخره ارزویم این بود که بیشتر از زبان تصویر و شکل اشتفاده کنیم. در نخستین دیدار با آنها، ضمن بازدیدشان از دیدانی‌های صوفیا، من به عنوان عکاس حضور داشتم. آن وقت ، ساکت آغاز معاشرت خود را گذاشتیم – نگاه کننان تو چشمهای یک دیگر. هر نگاهی که به نگاه خودم‌ خورد شروع یک داستانی را مرتب می کرد.

4. کدام چیز شما را غافلگیر کردو چه چیز از این گونه محفل به شما یادگار میماند؟
یکی از شرکت‌کنندگان ازم سؤال کرد که ایا در سراسر جهان آموزش مخصوص عکاسی وجود دارد – ایا عکاسی چیزی‌ست که می توان آموخت و یا در آخر حرف استعداد است. جواب هویدا را بر طرف بذاریم،‌ این پرسش مرا به اندیشیدن آورد. عکسی که دیگری از شرکت‌کنندگان از گوشی خود به من نشان داد، مرا تحت تاثیر قرار داد. او همه قوانین ترکیب‌بندی را رعایت کرده بود که شاید حتی وجود داشتن آنها را ندانست، ولی که بطور فراست احساس کرده بود و یاد گرفته بود چنانچه یک عکس عالی گرفته و ثابت کنان که در نتیجه مهمترین عنصر هنر عکس‌بر‌داری همیشه نگاه عکاس می ماند و تکنیک و ابزار حامل تصویر.

5. میخواهیدکه چیزی بگوید برای اشتراکنندگان، سازماندهندگان و مطالعه‌کنندگان
ویبلاک؟
از برگزار کنندگان برای ابتکار عظیم و دل‌بستن به انجام دادن کارهای مربوط به آن سپسگزارم. مطمئنم که هر کس در یک دوره‌ای از زندگی‌ خود احساس کرده است که پناهجو است – در کشور خود یا حتی در خودش و خصوصا به این موجب پرورش یکدلی انقدر مهم است. آن به نیازمندان کمک می کند ولی نیز به خودمان نجات می دهد.

***

ما نیز از ماریتسا برای کوشش و مهارت که در کارگاه عکس‌بر‌داری و آماده‌مردن نمایشگاه سپرد سپسگزاریم! او موفق شد اعتماد به توانایی‌های شخصی در شرکت‌کنندگان زنده کند و به آنها الهام برای گرفتن عکسهای انقدر جالبی بدهد که جلو او در انتخاب تعداد محدودی از این دریا تصویر توصیف‌کنان زندگی پهلوانان ما، برای نمایشگاه سختی‌های فراوان ایجاد کردند! به ماریتسا  دست‌آوردهای هنری بسیار در رنگارنگی زندگی روزمره آرزو می کنیم! 

eea grants / a25 culgoral foundation

eea grants / a25 culgoral foundation